„W ciemności”
W ramach cyklu „Puls Trojmiasta” w czwartkowy wieczór, 5 stycznia 2012r. dużą grupą udaliśmy się do Multikina w Gdańsku – Wrzeszczu, by wziąć udział w polskiej premierze filmu
„W ciemności”w reżyserii A.Holland.
Film opowiada historię Leopolda Sochy, Polaka ze Lwowa, który przez ponad rok pomagał i dawał schronienie ukrywającej się w kanałach grupie uciekinierów z getta. Za pieniądze. Jednak to, co wydawało się okazją do zarobku, doprowadziło do powstania głębokiej więzi emocjonalnej pomiędzy Sochą a uciekinierami, ewoluując w heroiczną walkę o ludzkie życie. Scenariusz filmu zainspirowała książka Roberta Marshalla „In the Sewers of Lvov” oraz wspomnieniach jednej z ocalonych - Krystyny Chiger, opisanych w książce "Dziewczynka w zielonym sweterku".
W "W ciemności" wojna obecna jest na każdym kroku, śmierć depcze wszystkim po piętach, bać się trzeba Niemca, Ukraińca, Polaka i porozumiewać w nakładających się na siebie językach (niemiecki, ukraiński, jidysz, polsko-lwowski bałak). Film opowiada o probie uratowania grupy kilkudziesięciu Żydów, którzy decydują się uciec z lwowskiego getta i schować w kanałach. Ale szaleńczy gest nie byłby możliwy, gdyby nie Leopold Socha (Więckiewicz) - specjalizujący się w przekrętach kanalarz, który chce dzięki Żydom zarobić i decyduje się im pomóc.
„Chociaż film Holland, zgodnie z tytułem, rozgrywa się głównie w brudnych, cuchnących ciemnościach (wybitne zdjęcia Jolanty Dylewskiej, słusznie nagrodzonej Złotą Żabą na Camerimage), ma w sobie zaskakujący, fabularno-realizacyjny rozmach. Wśród żydowskich uciekinierów jest porzucający rodzinę dla młodej kochanki Yanek (Bosak), matka, która razem z mężem chroni kilkuletnią Krysię Chiger i jej brata, ale też opuszczona przez siostrę Klara (Grochowska), której relacja z Mundkiem (Furmann) nabiera cech romansu. Żydzi bywają heroiczni i małostkowi, potrafią pomagać i nawzajem siebie okradać. Ale nawet jeśli w natłoku zdarzeń gubią się nieco indywidualne rysy (wyjątkiem jest np. znakomita Julia Kijowska w roli ukrywającej ciążę kochanki), udało się pokazać to, co najważniejsze: przez czternaście miesięcy spędzonych w kanale życie toczy się według normalnych, znaczących i banalnych chwilami praw - miłość i seks, nuda i agresja, modlitwa i przeklinanie losu, narodziny dziecka i zabójstwo.”-pisze recenzent „Gazety”. I dalej stwierdza, iż ”Holland przełamuje kinowy stereotyp Żydów-dobrodusznych męczenników, ale przede wszystkim wyostrza przerażający spektakl wojny. Nie rządzi nim podział na katów i ofiary, tylko ślepy los. Przypadek decyduje o tym, że wydostający się "na wolność" Mundek przeżyje, a stojący obok niego Żyd już nie. Jedna śmierć pociąga za sobą następne, tyle że żadnej logiki, zasady winy i kary w tym nie ma. Jedyne wyjście to wiecznie lawirować, układać się z ukraińskimi dowódcami, oszukiwać, udawać, ryzykować, grać na kilka frontów jednocześnie. Tak właśnie robi Poldek Socha, który w sensie metaforycznym pełni taką samą funkcję jak Jan Piszczyk w "Zezowatym szczęściu" Munka - obnaża bezsens wojny.'
Ogromne wrażenie robi na widzu to, że Socha to postać autentyczna, podobnie jak inni bohaterowie filmu .W filmie tę przemianę uwiarygodnia oczywiście niezwykła kreacja Roberta Więckiewicza, słusznie chwalonego w kraju i w Stanach. Mimo iż film nie epatuje dosłowną przemocą, wstrząśnięci i w niemal całkowitej ciszy opuszczaliśmy salę kinową. Weszliśmy w ciemność miasta dziękując Opatrzności,że to nie taka „ciemność”.
Informacja dotycząca realizacji filmu:
Przejmujący film Agnieszki Holland „W ciemności” - polski kandydat do Oscara w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny, z wybitną rolą Roberta Więckiewicza i międzynarodową obsadą (m.in. nagrodzona Srebrnym Niedźwiedziem MFF w Berlinie Maria Schrader, Benno Furmann, Agnieszka Grochowska, Kinga Preis, Herbert Knaup, Krzysztof Skonieczny, Marcin Bosak, Julia Kijowska, Michał Żurawski).
Poruszający obraz nominowanego do Oscara dzieła „Europa, Europa” został wyprodukowany przez Studio Filmowe Zebra (w koprodukcji z Niemcami oraz Kanadą) oraz znalazł się w ofercie dystrybucyjnej renomowanej amerykańskiej firmy Sony Pictures Classics, która ma w swoim dorobku 121 nominacji do Oscara i 27 statuetek.. Polskim dystrybutorem „W ciemności" jest Kino Świat.
W imieniu nas wszystkich gorąco polecam
autorka projektu
Zofia Heppner
